Home /Onderzoek /De verdwijning / Een oude bron

Prent afkomstig van het boek: “Alle de medicinale en chirurgicale werken” - Copyright Bijzonder Collecties, Universiteit van Amsterdam

“Alle de medicinale en chirurgicale werken” 1698

In tegenstelling tot de chirurgen die we vandaag de dag kennen, is bekend dat de chirurgijn uit de zeventiende eeuw zich alleen bezighield met de buitenzijde van het menselijk lichaam. Het vele werk dat de slachtoffers van de Tachtigjarige Oorlog opleverde, had grootse gevolgen voor het werk van de chirurgijn. De nadruk leek vaak te liggen op de kwantiteit en niet de kwaliteit van de heelkunde. Veel chirurgijnen, waarvan enkele hun diensten in de Leidse gildekamer verrichtten, brachten een deel van hun carrière door op schepen. Hier waren de lonen hoog en werden er aan de kwaliteit van de werktuigen lagere eisen gesteld. Het waren deze werktuigen waar de chirurgijn Cornelis Solingen verbetering in aan trachtte te brengen.

Solingen ontwierp zelf 'chirurgicale werken'. Overblijfselen van zijn collectie bevinden zich tegenwoordig in de verzameling van de Leidse Universiteit. Op de prent zien we een afbeelding uit Alle de medicinale en chirurgicale werken, een boek van zijn hand dat onder alle chirurgijnen bekend was. De serie instrumenten geeft een kijkje achter de deur van de instrumentenkast uit de chirurgijnskamer.

Met zijn kritiek op de gebruikte werktuigen laat Solingen de veranderende visie op het chirurgijnschap als geheel zien. De kritische geluiden ten opzichte van de oude manier van werken, zouden in de zeventiende eeuw alleen maar toenemen. (ME)