Home /Ontwikkelen / Erfgoed en ontwikkeling

Erfgoed en ontwikkeling

Het meenemen van cultuurhistorie in ruimtelijke ontwikkelingen kan veel opleveren op het gebied van kwaliteit, draagvlak en een snel planproces met minder bezwaarprocedures. Erfgoed en nieuwe ontwikkelingen blijken vaak goed te combineren. Om het samengaan van oud en nieuw soepel te laten verlopen, raden wij aan om al in de beginfase van het proces contact op te nemen met Monumenten & Archeologie.

Hoe neem ik erfgoed mee in mijn planontwikkeling?

In de eerste fase van het planproces doet u onderzoek naar de geschiedenis van een gebied of object. U krijgt zo een beeld van het fysieke erfgoed dat nog aanwezig is en de waarde hiervan. De resultaten kunt u nu optimaal inzetten als inspiratie en kwaliteitsimpuls voor de vervolgfasen, bijvoorbeeld in een programma van eisen, een ontwerp of een stedenbouwkundig plan. 

De Meelfabriek
De Meelfabriek biedt straks ruimte aan wonen, werken, winkelen en recreëren, foto Wilbert Devilee
 
Wat voor onderzoek kan ik doen?

Er zijn verschillende methoden om cultuurhistorische waarden in kaart te brengen. Welke methode het meest geschikt is, hangt af van het project.

Bouwhistorisch- of architectuurhistorisch onderzoek
Bij de verbouwing of herbestemming van een historisch pand is een bouwhistorisch of architectuurhistorisch onderzoek het meest geschikt. Het onderzoek geeft inzicht in de historisch waardevolle structuren of bouwdelen van uw pand, bijvoorbeeld een kapconstructie of karakteristieke ornamenten. 

Archeologisch onderzoek
Bij bodemverstoringen op een locatie waar archeologische waarden te verwachten zijn, kan het nodig zijn om vooraf een archeologisch onderzoek uit te voeren. De noodzaak van onderzoek is afhankelijk van de oppervlakte, de diepte en locatie van de werkzaamheden.  
 
Brede cultuurhistorische analyse
Voor de herstructurering van een wijk is een brede cultuurhistorische analyse het meest geschikt. In een cultuurhistorische analyse worden stedenbouw, architectuur maar ook de sociale geschiedenis en ontwikkeling van een gebied omschreven. Naast een omschrijving maakt ook een waardestelling deel uit van een cultuurhistorische analyse.

Complete cultuurhistorische analyse
Bij een nieuw stedenbouwkundig plan of een gebiedsontwikkeling kiest u voor een complete cultuurhistorische analyse. De disciplines bouwhistorie, architectuurgeschiedenis en archeologie werken hier samen aan het onderzoek.

Gemeente Leiden afbeelding
Trappenhuis in het Weeshuis, foto Wilbert Devilee
Kennis van Monumenten & Archeologie

Monumenten & Archeologie bouwt aan kennis en voert ook zelf cultuurhistorisch onderzoek uit. De resultaten kunt u gebruiken als kader voor nader onderzoek: 

 

Kosten en baten cultureel erfgoed

Cultuurhistorisch onderzoek maakt deel uit van de plankosten van een project. Het meenemen van erfgoed kan daarbij niet alleen veel opleveren op het gebied van kwaliteit, draagvlak en een snel planproces maar brengt ook economische baten met zich mee. Uit gegevens van het Kadaster blijkt dat panden met historische kenmerken bijna 15% meer waard zijn dan gebouwen zonder historie. De aanwezigheid van erfgoed maakt Leiden bovendien aantrekkelijk als vestigingsplaats en recreatiebestemming; het maken van een stadswandeling blijkt, na winkelen voor plezier, de tweede hoofdreden voor een bezoek aan de stad. Erfgoed is daarmee een belangrijke economische factor. Meer weten? De publicatie Eigen haard is goud waard (Tom Bade en Gerben Smid) geeft inzicht in de economische baten van cultureel erfgoed.