Graaf en steen

De oudste bakstenen in Leiden zitten in het Gravensteen. Dit is de stenen toren van de graaf van Holland. Hij bouwt deze waarschijnlijk tussen 1183 en 1199. Onder het bewind van de graven van Holland heeft het Gravensteen militaire en symbolische waarde. De stenen toren maakt duidelijk wie de baas is in het gebied.

Eind twaalfde eeuw bouwen mensen met natuursteen. Deze tufsteen moet helemaal in Duitsland worden gehaald. De graaf bouwt zijn toren echter in baksteen. Het zijn vermoedelijk de oudste bakstenen in Holland. Dit is te zien aan de grootte van de steen. Over het algemeen geldt, hoe groter de steen hoe ouder. Hoe de stenen zijn gestapeld, het zogenaamde Noor(d)s verband, geeft ook een hoge ouderdom aan.

Vanaf 1200 bouwen de mensen in deze regio niet meer met natuursteen, maar met baksteen. De graaf van Holland is dus waarschijnlijk de drijvende kracht achter de opkomst van de baksteen.